Người lao động tự ý nghỉ việc nhiều ngày liên tiếp Doanh nghiệp cần xử lý thế nào?

Trong bối cảnh thị trường lao động ngày càng biến động, tình trạng người lao động tự ý nghỉ việc không báo trước, đặc biệt là nghỉ việc nhiều ngày liên tiếp, đang trở thành một thách thức pháp lý đáng kể đối với các doanh nghiệp. Việc xử lý tình huống này không chỉ đòi hỏi sự khéo léo trong quản lý nhân sự mà còn yêu cầu tuân thủ chặt chẽ các quy định của pháp luật lao động để tránh những rủi ro pháp lý không đáng có. Bài viết này sẽ phân tích các quy định pháp luật hiện hành và đưa ra hướng dẫn chi tiết về quy trình xử lý khi người lao động tự ý nghỉ việc nhiều ngày liên tiếp, giúp doanh nghiệp đảm bảo tính hợp pháp và bảo vệ quyền lợi của mình.

Nội dung bài viết:

1. Các trường hợp người lao động tự ý nghỉ việc bị xử lý kỷ luật sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

Theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, việc người lao động tự ý nghỉ việc không có lý do chính đáng có thể dẫn đến hai hình thức xử lý chính: đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động từ phía người sử dụng lao động hoặc áp dụng hình thức kỷ luật sa thải.

1.1. Đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

Theo quy định tại Điểm e khoản 1 Điều 36 Bộ luật lao động 2019 người sử dụng lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong trường hợp người lao động tự ý bỏ việc mà không có lý do chính đáng từ 05 ngày làm việc liên tục trở lên.

1.2. Kỷ luật sa thải

Theo quy định tại khoản 4 Điều 125 Bộ luật lao động 2019 người sử dụng lao động có quyền áp dụng hình thức kỷ luật sa thải đối với người lao động nếu người lao động tự ý bỏ việc 05 ngày cộng dồn trong thời hạn 30 ngày hoặc 20 ngày cộng dồn trong thời hạn 365 ngày tính từ ngày đầu tiên tự ý bỏ việc mà không có lý do chính đáng

Lý do chính đáng được pháp luật công nhận bao gồm:

• Thiên tai, hỏa hoạn;
• Bản thân, thân nhân bị ốm có xác nhận của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền;
• Các trường hợp khác được quy định trong nội quy lao động của doanh nghiệp.

2. Quy trình xử lý kỷ luật sa thải người lao động tự ý nghỉ việc

Để đảm bảo việc xử lý kỷ luật sa thải người lao động tự ý nghỉ việc là hợp pháp, doanh nghiệp cần tuân thủ nghiêm ngặt trình tự, thủ tục được quy định tại Điều 122 Bộ luật Lao động 2019 và Điều 70 Nghị định 145/2020/NĐ-CP.

2.1. Chuẩn bị hồ sơ

Doanh nghiệp cần thu thập đầy đủ các tài liệu chứng minh hành vi vi phạm của người lao động, bao gồm:

• Biên bản vắng mặt tại nơi làm việc (ghi rõ ngày, giờ, có xác nhận của người quản lý trực tiếp và đại diện công đoàn cơ sở hoặc người chứng kiến).
• Các bằng chứng liên lạc (cuộc gọi, tin nhắn, email) với người lao động nhưng không nhận được phản hồi hoặc lý do chính đáng.
• Nội quy lao động của doanh nghiệp (trong đó có quy định về hành vi tự ý nghỉ việc và hình thức xử lý kỷ luật tương ứng).
• Hợp đồng lao động của người lao động.

2.2. Tổ chức cuộc họp xử lý kỷ luật lao động

Căn cứ theo quy định tại Điều 70 Nghị định 145/2020/NĐ-CP cuộc họp xử lý kỷ luật phải được tiến hành theo trình tự sau:

• Thông báo mời họp: Người sử dụng lao động phải gửi thông báo bằng văn bản về việc tổ chức cuộc họp xử lý kỷ luật đến người lao động, tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở (nếu có) và người đại diện theo pháp luật của người lao động (nếu người lao động dưới 15 tuổi). Thông báo phải được gửi trước ít nhất 05 ngày làm việc và nêu rõ thời gian, địa điểm, nội dung cuộc họp.
• Thành phần tham dự: Cuộc họp phải có sự tham gia của người sử dụng lao động hoặc người được ủy quyền, người lao động bị xử lý kỷ luật (hoặc người đại diện theo pháp luật nếu có), và đại diện tổ chức công đoàn cơ sở (nếu có). Trường hợp người lao động đã được thông báo hợp lệ nhưng không đến dự hoặc từ chối ký biên bản, cuộc họp vẫn được tiến hành và ghi rõ vào biên bản.
• Nội dung cuộc họp: Tại cuộc họp, người sử dụng lao động trình bày về hành vi vi phạm của người lao động, các bằng chứng đã thu thập. Người lao động (nếu có mặt) có quyền trình bày ý kiến, đưa ra bằng chứng để tự bảo vệ. Đại diện công đoàn (nếu có) cũng có quyền phát biểu ý kiến.
• Lập biên bản: Toàn bộ diễn biến cuộc họp phải được ghi chép đầy đủ vào biên bản. Biên bản phải có chữ ký của các thành phần tham dự. Trường hợp có người từ chối ký, cần ghi rõ họ tên và lý do từ chối vào biên bản.

2.3. Ban hành quyết định xử lý kỷ luật

Căn cứ theo quy định tại Điều 123 Bộ luật lao động 2019 trong thời hiệu xử lý kỷ luật (06 tháng kể từ ngày xảy ra hành vi vi phạm, hoặc 12 tháng đối với hành vi vi phạm liên quan trực tiếp đến tài chính, tài sản, bí mật kinh doanh, bí mật công nghệ), người có thẩm quyền của doanh nghiệp (người đã ký kết hợp đồng lao động hoặc người được ủy quyền) phải ban hành quyết định xử lý kỷ luật sa thải bằng văn bản.

2.4. Thông báo quyết định xử lý kỷ luật

Theo quy định tại khoản 4 Điều 70 Nghị định 145/2020/NĐ-CP quyết định xử lý kỷ luật sa thải phải được gửi đến người lao động bị xử lý kỷ luật, người đại diện theo pháp luật của người lao động (nếu có) và tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở (nếu có).

Kết luận: Việc xử lý người lao động tự ý nghỉ việc nhiều ngày liên tiếp là một vấn đề nhạy cảm, đòi hỏi doanh nghiệp phải có sự hiểu biết sâu sắc về pháp luật lao động và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về trình tự, thủ tục. Bằng cách áp dụng đúng các quy định của Bộ luật Lao động 2019 và Nghị định 145/2020/NĐ-CP, doanh nghiệp không chỉ bảo vệ được quyền lợi hợp pháp của mình mà còn duy trì được môi trường làm việc kỷ luật và công bằng.

Thời gian viết bài: 21/5/2026